Data publikacji: 10 października 2026 r.

Nowa skala PIT, znacznie niższy limit ryczałtu, wyższy CIT dla największych firm oraz nowe zasady opodatkowania fundacji rodzinnych. To najważniejsze propozycje z projektów ustaw, które trafiły do Sejmu pod koniec września 2026 r. Część podatników może na nich zyskać, ale dla innych oznaczają one potrzebę przeliczenia opłacalności dotychczasowej formy prowadzenia działalności.

29 września 2026 r. Rada Ministrów przyjęła projekt UD458 (druk sejmowy nr 3147), dotyczący PIT, CIT i ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Równolegle procedowany jest osobny projekt UD447 (druk nr 3148), przewidujący zmiany dotyczące fundacji rodzinnych. Po pierwszym czytaniu 6 października projekty skierowano do dalszych prac parlamentarnych. Proponowaną datą wejścia w życie zasadniczych zmian jest 1 stycznia 2027 r. Na dzień publikacji są to projekty, a nie obowiązujące przepisy.

Co dokładnie ma się zmienić od 2027 roku?

Obszar	Zasady w 2026 r.	Propozycje na 2027 r.
Skala PIT	12% do 120 tys. zł i 32% od nadwyżki	12% do 130 tys. zł; 24% od nadwyżki ponad 130 tys. zł do 150 tys. zł; 32% powyżej 150 tys. zł
Limit przychodów uprawniający do ryczałtu	2 mln euro	250 tys. euro, czyli 1 094 250 zł według kursu NBP z 1 października 2026 r.
Ryczałt po przekroczeniu progu w trakcie roku	Przekroczenie rocznego limitu nie wyłącza tej formy opodatkowania w trakcie tego samego roku	17% od nadwyżki przychodów ponad 300 tys. euro (według wskazanego kursu: 1 313 100 zł); odrębnie należy ustalić prawo do ryczałtu w kolejnym roku
CIT dla największych podatników	Co do zasady 19%	22% przy przychodach z poprzedniego roku przekraczających 50 mln euro oraz dla podatkowych grup kapitałowych; odrębne zasady dotyczą banków
Danina solidarnościowa	4% od odpowiedniej nadwyżki ponad 1 mln zł	5% od tej nadwyżki
Fundacje rodzinne – CIT od świadczeń	Co do zasady 15% CIT po stronie fundacji	19% CIT od określonych świadczeń i mienia wydawanego w związku z rozwiązaniem fundacji; odrębnie ocenia się PIT beneficjenta

Kwoty w złotych dla limitów ryczałtu obliczono na podstawie średniego kursu euro 4,3770 zł z tabeli NBP nr 191/A/NBP/2026 z 1 października 2026 r. W przypadku innych ustawowych limitów i podatków sposób przeliczenia może być odmienny.

Szanse: kto może zyskać?

Przedsiębiorcy na podatku liniowym: warto ponownie policzyć skalę

Przez ostatnie lata część przedsiębiorców wybierała podatek liniowy (19%), ponieważ po przekroczeniu 120 tys. zł podstawy obliczenia podatku nadwyżka na skali była opodatkowana stawką 32%. Projektowana stawka pośrednia 24% łagodzi ten wzrost. Dla części osób rozliczających się liniowo skala podatkowa może okazać się korzystniejsza niż dotychczas.

Przykład: przy założeniu 140 tys. zł rocznej podstawy do porównania, bez ulg i z uproszczonym ujęciem składek, łączne obciążenie PIT i składką zdrowotną na projektowanej skali wyniosłoby około 27 tys. zł, a przy podatku liniowym około 32 tys. zł. Różnica może zatem sięgnąć około 5 tys. zł na korzyść skali. Nie jest to jednak uniwersalny próg opłacalności: znaczenie mają m.in. składki społeczne, możliwość uwzględnienia składki zdrowotnej, ulgi i wspólne rozliczenie z małżonkiem.

Na skali składka zdrowotna wynosi zasadniczo 9% podstawy, a na liniowym 4,9%, z możliwością rozliczenia określonej części składki w ustawowym limicie. O wyborze formy opodatkowania powinno rozstrzygać porównanie całego obciążenia podatkowo-składkowego, a nie samej stawki PIT.

Pracownicy i zleceniobiorcy: korzyść do 3 600 zł rocznie

Nowe przedziały skali mogą dać podatnikom osiągającym odpowiednio wysokie dochody oszczędność do 3 600 zł podatku rocznie w porównaniu z obecną skalą. Chodzi o oszczędność w PIT, a nie gwarantowany wzrost wypłaty netto o taką kwotę dla każdej osoby. Rzeczywista korzyść zależy od dochodu podlegającego opodatkowaniu, potrąceń i sytuacji podatnika.

Fundacje rodzinne: znaczenie daty wniesienia majątku

Odrębny projekt UD447 przewiduje ograniczenie zwolnienia podatkowego w razie sprzedaży przez fundację rodzinną określonych składników majątku przed upływem dwóch lat liczonych od końca roku, w którym zostały wniesione. Nie jest to zakaz sprzedaży, lecz zmiana jej skutków podatkowych. Według projektowanych przepisów przejściowych nowe zasady mają dotyczyć majątku wniesionego od 2027 r.

Dlatego osoby planujące wniesienie udziałów, akcji lub innych składników majątku do fundacji powinny już teraz przeanalizować harmonogram czynności. Wniesienie majątku przed końcem 2026 r. może mieć znaczenie na gruncie projektowanych przepisów przejściowych, ale nie stanowi automatycznej gwarancji zwolnienia z podatku: nadal należy uwzględnić zakres dozwolonej działalności fundacji oraz ogólne przepisy podatkowe.

Projekt przewiduje także ograniczenie preferencji dla najmu krótkoterminowego, przepisy przejściowe dotyczące określonych nieruchomości oraz rozszerzenie zwolnienia z PIT na kolejne grupy członków rodziny, m.in. dzieci i wnuki rodzeństwa fundatora. Szczegóły i warunki tych rozwiązań wymagają analizy konkretnej sytuacji.

Zagrożenia: dla kogo nowe przepisy mogą być kosztowne?

Ryczałtowcy z dużymi obrotami i niską marżą

Najbardziej odczuwalna zmiana dla wielu mniejszych przedsiębiorstw może dotyczyć ryczałtu. Podatek ten jest liczony od przychodu, a nie dochodu, a więc bez pomniejszania podstawy o bieżące koszty uzyskania przychodów. Firma z relatywnie wysokim obrotem i niewielką marżą może więc szybko przekroczyć proponowany limit 1 094 250 zł.

Dotyczy to potencjalnie sklepów, hurtowni, firm budowlanych czy transportowych. Z danych Ministerstwa Finansów wynika, że w 2024 r. około 43 tys. podatników ryczałtu osiągnęło przychody powyżej 250 tys. euro. Jest to dana historyczna, a nie pewna liczba przedsiębiorców, którzy utracą tę formę opodatkowania w 2027 r.

Przykład: sklep osiągający 1,2 mln zł przychodu i 200 tys. zł dochodu może po utracie prawa do ryczałtu zapłacić wyraźnie więcej, zwłaszcza po doliczeniu składki zdrowotnej. Rzeczywista różnica zależy od rodzaju sprzedaży, dotychczasowej stawki ryczałtu i poziomu kosztów.

Uwaga: o możliwości wyboru ryczałtu na 2027 r. według projektu zdecydują przychody osiągnięte w 2026 r. To oznacza, że planowanie trzeba zacząć jeszcze przed końcem bieżącego roku.

17% ryczałtu od nadwyżki ponad 300 tys. euro

Projekt wprowadza również nową stawkę 17% dla tej części przychodów osiągniętych w ciągu roku, która przekroczy równowartość 300 tys. euro. Dla 2027 r., przy zastosowaniu kursu 4,3770 zł/euro, odpowiada to 1 313 100 zł. Podwyższona stawka ma dotyczyć nadwyżki, a nie całego przychodu przedsiębiorcy.

Warto odróżnić dwa progi: 250 tys. euro dotyczy prawa do wyboru ryczałtu na podstawie przychodów z poprzedniego roku, natomiast 300 tys. euro określa moment zastosowania projektowanej stawki 17% w trakcie roku.

Menedżerowie i członkowie zarządu na B2B: liczy się rzeczywisty charakter usług

Ryzyka podatkowe związane z rozliczaniem czynności zarządczych w ramach działalności gospodarczej nie wynikają wyłącznie z projektowanych zmian. Istnieją już w obecnie obowiązującym prawie i praktyce organów podatkowych.

W wyroku z 5 lutego 2026 r., II FSK 637/23, Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że przychody członka zarządu z umowy o zarządzanie przedsiębiorstwem, także zawartej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, należy kwalifikować do przychodów z działalności wykonywanej osobiście (art. 13 pkt 7 i 9 ustawy o PIT). Nie można zmienić ich charakteru przez samą nazwę umowy lub wystawienie faktury.

Nie oznacza to zakazu świadczenia przez członka zarządu rzeczywistych, odrębnych usług doradczych na rzecz spółki. Konieczne jest jednak rzeczywiste rozdzielenie doradztwa od zarządzania — w umowie, zakresie odpowiedzialności i codziennym sposobie wykonywania świadczeń.

Skala ryzyka jest praktyczna, a nie wyłącznie teoretyczna. W komunikacie z 17 lipca 2026 r. Krajowa Administracja Skarbowa informowała o ponad 2,1 mln zł zaległych podatków wraz z odsetkami wpłaconych po działaniach kontrolnych w podobnych sprawach. Rosnąca dostępność danych, w tym danych z systemu KSeF, ułatwia analizę rozliczeń, choć samo wystawianie faktur jednemu kontrahentowi nie przesądza o nieprawidłowej kwalifikacji podatkowej współpracy.

Największe spółki oraz osoby o najwyższych dochodach

Proponowana stawka CIT 22% obejmowałaby podatników, których przychody w poprzednim roku podatkowym przekroczyły 50 mln euro, a także podatkowe grupy kapitałowe, z uwzględnieniem szczególnych regulacji dla sektora bankowego. Projekt zakłada również podwyższenie daniny solidarnościowej z 4% do 5% od przewidzianej ustawą nadwyżki ponad 1 mln zł.

Jak przygotować firmę na 2027 rok?

1. Porównaj skalę, podatek liniowy i ryczałt

Warto sporządzić co najmniej dwa warianty kalkulacji: według prawa obowiązującego obecnie i według proponowanych zmian. Zestawienie powinno obejmować PIT, składkę zdrowotną, składki społeczne, ulgi, sposób rozliczenia z małżonkiem oraz rzeczywiste koszty działalności.

Co do zasady oświadczenie o wyborze podatku liniowego lub ryczałtu składa się do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu uzyskania pierwszego przychodu w danym roku. Jeżeli pierwszy przychód zostanie uzyskany w styczniu 2027 r., termin upłynie 22 lutego 2027 r., ponieważ 20 lutego przypada w sobotę. Dla przychodów uzyskanych po raz pierwszy w innych miesiącach termin należy ustalić odrębnie.

2. Sprawdź przychody za 2026 rok i moment ich powstania

Jeżeli przychody zbliżają się do projektowanego limitu 1 094 250 zł, trzeba sprawdzić prawidłowość ich przypisania do roku podatkowego. Co do zasady, na podstawie art. 14 ust. 1c ustawy o PIT, przychód z działalności powstaje w dniu wydania rzeczy, zbycia prawa lub wykonania usługi, nie później jednak niż w dniu wystawienia faktury albo uregulowania należności, z uwzględnieniem przewidzianych w ustawie wyjątków.

Samo przesunięcie daty wystawienia faktury nie jest legalnym sposobem zmiany momentu osiągnięcia przychodu. Każdą transakcję trzeba ocenić na podstawie jej rzeczywistego przebiegu i właściwych przepisów.

3. Rozważ zmianę formy prawnej, ale nie patrz wyłącznie na stawkę CIT

Spółka z o.o. może być alternatywą dla przedsiębiorcy, który utraci prawo do ryczałtu, ale nie jest rozwiązaniem automatycznie korzystniejszym. Preferencyjna stawka 9% CIT przysługuje wyłącznie po spełnieniu warunków ustawowych, a w określonych przypadkach utworzenia spółki, w tym przez przekształcenie przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną, możliwość jej zastosowania jest czasowo wyłączona. Trzeba też uwzględnić opodatkowanie dywidendy oraz koszty prowadzenia spółki.

Podobnie estoński CIT pozwala co do zasady odroczyć opodatkowanie zysków pozostawionych w spółce, ale nie oznacza całkowitego braku podatku w trakcie roku. Opodatkowaniu mogą podlegać m.in. ukryte zyski i wydatki niezwiązane z działalnością gospodarczą. Przed reorganizacją należy również zbadać przepisy dotyczące składek ZUS, rachunkowości, umów i odpowiedzialności.

4. Zweryfikuj rozdzielenie doradztwa od zarządzania

Jeśli członek zarządu świadczy odrębne usługi doradcze na rzecz spółki, ich zakres powinien wynikać nie tylko z umowy, lecz także z rzeczywistych działań, raportów, rezultatów prac i korespondencji. W razie kontroli kluczowe jest ustalenie faktycznego charakteru wynagrodzenia, a nie zastosowanej nazwy lub kodu PKWiU.

5. Nie buduj strategii podatkowej na pozornych podziałach działalności

Podział biznesu między kilka podmiotów lub członków rodziny nie jest sam w sobie niedozwolony. Jeżeli jednak reorganizacja ma charakter sztuczny, a jednym z głównych celów jest osiągnięcie korzyści podatkowej sprzecznej z celem przepisów, mogą powstać ryzyka na gruncie przepisów o przeciwdziałaniu unikaniu opodatkowania, w tym art. 119a Ordynacji podatkowej. Każda reorganizacja wymaga więc realnego uzasadnienia gospodarczego.

Czy zmiany na pewno wejdą w życie 1 stycznia 2027 r.?

Nie jest to jeszcze przesądzone. Projekty przeszły pierwsze czytanie w Sejmie, ale w chwili przygotowania artykułu nie zakończyły procesu legislacyjnego. Ostateczna treść ustaw zależy od dalszych prac parlamentarnych, stanowiska Senatu, decyzji Prezydenta i ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Warto pamiętać, że poprzednia próba nowelizacji przepisów o fundacjach rodzinnych została zawetowana w listopadzie 2025 r.

Dlatego rozsądne podejście polega na przygotowaniu dwóch scenariuszy: zakładającego wejście nowych przepisów w życie oraz pozostanie przy dotychczasowych zasadach. Niektóre decyzje — zwłaszcza dotyczące przychodów w 2026 r., wniesienia majątku do fundacji lub reorganizacji biznesu — wymagają analizy jeszcze przed końcem roku.

Podsumowanie

Pakiet podatkowy na 2027 rok nie jest jednoznacznie dobrą ani złą wiadomością. Dla części przedsiębiorców na podatku liniowym może oznaczać korzyści z powrotu na skalę. Dla ryczałtowców o wysokich obrotach jest sygnałem, by już teraz sprawdzić przychody i alternatywne formy rozliczeń. Dla fundacji rodzinnych oraz menedżerów korzystających z modelu B2B oznacza przede wszystkim potrzebę starannej oceny skutków prawnych i podatkowych planowanych działań.

Najważniejszy wniosek: nie trzeba czekać na uchwalenie ustawy, aby wykonać kalkulacje i przygotować dokumentację. Trzeba natomiast poczekać na ostateczne przepisy przed podejmowaniem decyzji opartych wyłącznie na projektowanych zmianach.

Źródła i stan prawny

• Druk sejmowy nr 3147 – projekt UD458 (PIT, CIT, ryczałt).
• Druk sejmowy nr 3148 – projekt UD447 (fundacje rodzinne).
• Komunikat Rady Ministrów dotyczący zmian w opodatkowaniu fundacji rodzinnych, 29 września 2026 r..
• NBP – tabela kursów nr 191/A/NBP/2026 z 1 października 2026 r..
• Wyrok NSA z 5 lutego 2026 r., II FSK 637/23.
• KAS – informacja o wynikach kontroli z 17 lipca 2026 r..
• Ministerstwo Finansów – informacje o estońskim CIT.

Stan prac legislacyjnych na 9 października 2026 r. Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje analizy indywidualnej sytuacji podatnika.

adw. Krzysztof Ossowski